Merhaba.
Selam.
Nerede kaldın?
Geldim ya.
Sütleri alma sırası sende değil mi?
Doğru!
Nereye gidiyorsun?
Sütleri almaya.
Tamam.
Merhaba.
Paltolarınızı çıkartmayın! Tekrar dışarı çıkıyoruz.
Soru sormayın. Tekrar bahçeye çıkın.
Geri dönün. Eşyalarınızı yanınıza alın. Birbirinizi itmeyin.
Soru sormayın.
Nedenini sormayın. Dönüp bahçeye çıkın.
Hadi çocuklar! Sen de Alice.
Acele edin. Sırayı bozmayın.
Yavaşça. İtmeyin.
Alice, buraya gel!
Geçen haftanın herkes için çok zor geçtiğinin farkındayım.
Birbirimize destek olmamız gerekiyor.
Psikoloğumuz Julie Latendresse'in...
...öğretmenlerimiz ve ailelerimizin yardımıyla...
...bu olayı hep beraber atlatacağız.
Julie bize geçen Perşembe olanlarla...
...ilgili konuşabilmemiz için yardım edecek.
Bütün sınıf için sadece bir psikolog mu var?
Bugün duruma bakıp...
...gerekirse değişiklikler yapacağız.
Eğer kendinizi mutsuz hissederseniz...
...bunu bize söylemeniz çok önemli.
Bu söylediğim sadece bugün için değil...
...gelecek günler, haftalar için de geçerli.
Umarım geçen hafta uyuduğundan daha iyi uyursun.
Ben burada olmasam da...
Her zaman burada olamam.
Yarın evdeyim ama Cumartesi yokum.
Sana söylemiştim, değil mi tatlım?
Öğleden sonra sanatla ilgili bir şeyler yapsınlar.
Bir proje bulun. Sonra da onlara okumaları için bir şeyler verin ki...
...okulun devam ettiğini anlasınlar.
Yeni öğretmen ne zaman geliyor?
Elimdeki listeyi inceledim. Kimse müsait değil.
Kimse artık burada çalışmak istemiyor.
Ya bir çocuk kendini çok kötü hissederse?
Güçlü olmak zorundasınız Audrey.
Bugün sakin olun.
Gaston, siz de bugünlük düdüğünüzü kenara kaldırabilirsiniz.
- Kahretsin. - Bayan Vaillancourt?
- Muhabir misiniz? - Hayır.
Bachir Lazhar. Merhaba, Bayan Vaillancourt.
İçeri giriverdim.
Kimin babasıydınız?
Kimsenin babası değilim.
- Öyle mi? - Ben...
...öğretmen pozisyonu için geldim.
Randevumuz var mıydı?
Hayır, kendim geldim.
Olanları gazetede okudum.
Yanlış anlamayın, fırsattan istifade etmek için burada değilim.
Olay zaten yeterince karışık ve benim önceliğim de öğrenciler.
Başlarına gelen şey çok kötü.
Ben okul öğretmeniyim.
Cezayir'de bir ilkokulda 19 sene öğretmenlik yaptım.
Şu an Kanada'da oturma iznim var.
Üzgünüm ama burada işler böyle yürümüyor Bay Bachir.
Bay Lazhar.
Üzgünüm. Bay Lazhar.
Yeni bir öğretmen bulabildiniz mi?
Hayır ama izlememiz gereken prosedürler var.
Tabii ki.
Bürokrasi, müfredat, bakanlık...
Biliyorum.
Şu an müsaidim. Bir öğretmene ihtiyaçları var, öyle değil mi?
İşte numaram ve özgeçmişim.
Çocukları çok severim. Tıpkı sizin gibi.
Yarı zamanlı, tam zamanlı, fazla mesaili...
Size kalmış.
Ailem çok korkuyor.
Sen korkmuyor musun?
Yeni öğretmenimizin Gaston olacağını duydum.
Hayır!
Ciddi olamazsın.
Yazı bile yazamadığına eminim.
Neden Martine böyle bir şey yaptı ki?
Onu ben de gördüm.
Nece bu?
Bunu soracağını biliyordum. Biliyordum!
Bachir "iyi haber getiren" demek.
İyi haber ne?
Bachir Bazaar'la ev ödevi olmayacakmış!
Lazhar da "şanslı" demek.
İyi haber de benim burada sizinle olduğum için şanslı olduğum.
Nereden geldiğime gelince; Cezayir'liyim.
Orada 19 sene Mouloud Feraoun Koleji'nde öğretmenlik yaptım.
O zaman...
...söyleyin bakalım...
...kaç yaşındasınız?
- 11. - 12.
Vic 13 yaşında, çünkü o tam bir salak.
Bu hiç de komik değil.
Şimdi yoklama alacağım.
Soldan...
Shanel Soucy.
Shanel.
"l"yla mı?
Y.
Jordan Vadeboncoeur.
Va-de-bon-coeur. Doğru mu?
- Evet. - Vadeboncoeur. Çok güzel.
Victor Garrido-Lariviere.
Garrido...
Babam Şili'den.
Bir R'yle mi, 2 R'yle mi?
İki. Lariviere'de de bir tane ama şapka yok.
Abdelmalek Merbah.
Marie-Frédérique Caron-McCarthy
Caron-McCarthy.
Evlenirseniz çocuğunuzun soyadı ne olur?
Garrido-Lariviere mi?
Asla Vic'ten çocuğum olamaz.
Kızları olursa annesinin soyadını almalı.
İkinci çocukları da...
İkinci mi? İlki olmayacak ki.
Lütfen çocuklar.
Ne yapıyorsun?
Resminizi çekiyorum.
Önce izin almalısın.
Sakin olun efendim.
Lütfen biraz daha saygılı ol.
Sıralar yarım daire biçiminde dizilmiş.
Bunu bilerek mi yaptınız?
Martine grup çalışmasını verimli hale getirmek için yapmıştı.
Sıralarınızı tek sıra haline getirelim.
Evet, evet.
Hadi.
Sessizce. Sessiz olun lütfen!
Diğer sınıfları rahatsız etmeyin.
Yeter!
Tamam.
Ayağa kalk.
Ne var orada?
Martine'in kendini astığı yer.
Bayan Vaillancourt, affedersiniz, biraz konuşabilir miyiz?
Sakıncası yoksa...
Hiç sınıfları değiştirmeyi düşündünüz mü?
Evet ama boş sınıf yok.
Bu yüzden sınıfı boyayıp Martine' ait her şeyi...
...sınıftan çıkarttık.
Yeni boya.
Sizce bu yeterli mi?
Başka bir sınıfla yer değiştirtebilirdik ama bu...
...kendi karınızı komşunuzun bahçesine atmak gibi olurdu.
Zaten yeterince kar var.
Bachir.
Shanel'in ailesi geldi.
Okul değiştiriyor.
Geceleri kâbus görüyormuş, artık buraya gelmek istemiyor.
Bugün son günü.
- İyi misiniz? - İyiyim.
Güzel.
Ya siz?
Evet.
Güzel.
Bay Bachir?
Öğrencilerimizi karşılamamız gerekiyor.
Sıralar düz dizilmiş. Bunu görmeyeli yıllar olmuştu.
Dışarı çıkmanıza gerek yok. Burada bekleyebilirsiniz.
Konuşmak yok, çocuklar.
Beni takip edin.
1.000 Frank'ım beni...
...üç yıl idare edecekti.
Halkın ilgisini çekecek...
...bana para ve ün kazandıracak...
...bir iş kurdum.
Sadece ekmek ve süt yeme düşüncesi...
...beni heyecanlandırıyordu.
Kendimi kitapların ve fikirlerin büyülü dünyasına verdim.
Kendimi Paris'in gürültülü sokaklarında...
...ulaşılamayan bir hayalin peşinde...
...elde edilemez bir düşün içinde buldum.
Tıpkı bir kozadaymış gibi...
...kendi mezarımı ellerimle yaptım...
...ve muhteşem yeniden doğuşumu beklemeye başladım.
Balzac'tan "La peau de chagrin".
Kitabı biliyor olmalısınız.
Diktenizin nasıl olduğunu anlamak için...
...küçük bir paragraf yazacağız.
Az önce okuduğunuz tekstten mi?
Kalemlerinizi çıkartın.
Bin yüz Frank'ım...
Frank kim?
Sessizlik lütfen.
Beni üç yıl...
...idare edecekti.
Diktenizin nasıl olduğunu anlamak için...
...küçük bir paragraf yazacağız.
Martine asla dikte için o metni seçmezdi.
Hiç Martine'i düşündüğün oluyor mu?
Geceleri.
Kabus görüyor musun?
Hayır.
Uyuyamadığın zaman ne yapıyorsun?
Okuyorum.
Senin için.
Bu çok garip.
Bunu ona vermeliydin.
Özür dilemek için.
Akşam için buzdolabında spagetti var.
- Tamam. - Para da bıraktım.
Tamam. Ev ödevi var mı?
- Alice? - Yok.
Gitmem gerekiyor.
Yarın akşam geç saatlerde dönmüş olurum. Sana söylemiştim, hatırlıyor musun?
Haftaya yerime geçmesi için birini buldum.
Bütün hafta evde olacağım.
Tamam mı?
- Bana yeni öğretmenini anlatırsın. - Tamam.
Sabırsızlanıyorum.
Öpücük?
Gitmem gerekiyor.
- İyi akşamlar. - Merhaba.
Paketim var.
Bir dakika.
Bu en sevdiğim reçel.
Benim de. Teşekkürler.
- Hoşça kalın. - Hoşça kalın.
Avukat sizi çok zorlamayacaktır.
Sizinki kamu ya da ceza davası değil.
Önceden konuştuğumuz gibi cevaplar verin.
Anlıyorum.
Ama yargıç sizi zorlayacaktır. Ona verdiğiniz cevaplara dikkat edin.
Tamam.
Reçel mi?
Karıma ait eşyalar.
Özür dilerim.
Önemli değil.
Uyuyabiliyor musunuz?
Pek sayılmaz.
Kabus görüyor musunuz?
Bir psikoloğa görünmelisiniz.
Hayır.
İhtiyacım yok.
Tamam. Bu size kalmış.
İlk ifadenizi tekrar okuyun.
Duruşma için hafızanız tazelenir.
Tamam.
Hiç memnun kalmadım.
Okuduğunuz yazı tarih öncesinden kalmaydı.
- Hiç dikte yapmazdık. - Hiç mi?
En azından hiç Balzac'tan yapmadık.
Martine bize grup sunum ödevleri verirdi.
Sizin öğretmeniz artık benim.
Kabul etmeliyim ki kötü bir seçimdi.
Özür dile.
Onu hedef almamıştım.
Yine de yanlıştı.
Özür dilerim.
- Simon'dan da siz özür dilemelisiniz. - Anlamadım?
Simon'dan özür dilemelisiniz.
Neden?
Suudi Arabistan'da değiliz.
Tanrı'ya şükür Suudi Arabistan'da değiliz.
Sadece biriniz krizaliti doğru heceledi.
Bence bu bir kazaydı.
Düzgün otur Abdelmalek.
Krizalit nedir?
Çiçek.
Krizantemle karıştırıyorsun.
Başka?
Krizalit tırtılın kelebek olmadan...
...hemen önce geçirdiği dönemdir.
Küçük bir kozada...
...sizin gibi kanat çırpacağı anı bekler.
Balzac gibi konuşuyor.
Özneyi bulmak için...
..."Kim?" ya da "Ne?" diye sormalısınız.
Bu bir B.Ö.
Ne?
Belirteç öbeği.
Özneyi bulabilmek için...
..."Kim?" ya da "Ne?" sorularını soruyoruz.
Beni ne idare eder? 1.100 Frank'ım.
Özne Frank.
"Ben" kişilik sıfatı.
Aitlik sıfatı.
Kişilik sıfatı diye bir şey artık yok.
Annem hala var olduklarını söylüyor.
Annenle dilbilgimiz aynı.
Boris. Yastık ister misin?
Migreni tuttu.
Ama ona aspirin vermeniz yasak.
Unutmuşum.
Merhaba. Lütfen içeri girin.
Teşekkürler.
Psikoloğunuzu hatırlıyor musunuz?
- Herkese merhaba. - Merhaba.
Eşyalarınızı kaldırın.
Bay Lazhar?
Biraz konuşabilir miyiz?
Uzun sürmez.
Düşündüm de...
...öğretmenlerinin sınıfta olmaması daha iyi olacak.
Neden?
Psikoterapiyi eğitimden ayırmak için.
Böylece özgürce konuşabilirler.
Zaten özgürce konuşuyorlar, bana inanabilirsiniz.
Sizi anlıyorum.
Neyi anlıyorsunuz?
- Nasıl hissettiğinizi. - Gerçekten mi?
Ama yine de benim yöntemimi deneyelim.
Nasıl isterseniz.
Tamam.
- Sınıfta işler yolunda mı? - Oldukça.
Teşekkürler.
Yerli maneviyatı.
Yerliyle ne kastediyor olabilirim?
Yerliler.
Yerliler. Ama Hindistan'daki yerlilerden mi bahsediyorum?
Kuzey Amerika.
Kuzey Amerika yerlileri, değil mi?
Yani ilk ulusun halkı.
İlk ulusların tamamı tarafından...
...yazın kutlanan bayrama...
...ne dendiğini hatırlıyor musunuz?
Pow-pow.
Pow-pow daha çok kovboyların kutlayacağı bir bayram adı.
Başka?
- Pow-wow. - Çok güzel.
Kitaplarınızın 81. sayfasını açın.
Sessizce yapacaksınız. 5...
4, 3, 2, 1.
Bayan Claire!
Aynı konudan gidecek olursak...
...kim şamanın ne olduğunu...
...bize açıklayabilir?
- Evet? - Bir çeşit büyücü.
Tamam, bir çeşit büyücü. Başka?
Merhaba.
Her şey yolunda mı?
Claire harikadır.
İlgileniyor musun?
Hayır.
Birini aramıyorum.
Çocuklar nasıl?
Çok iyi, teşekkürler.
Boya kokusu?
Geçmiş.
Şu an toplantı yapıyoruz.
Toplantı mı?
Erkekler toplantısı. Seninle yüzde elli daha fazlayız.
Sayıların gücü.
Burada kadınların söyledikleri geçerlidir, sen de göreceksin.
Şikayetçi değil.
Sen kendi kendinin patronusun.
Tuvaletlerin kralı.
Ben gideyim.
İyi şanslar.
Teşekkürler, size de.
Ne oynuyorlar?
Tepenin Kralı.
İnternette Cezayir'in fotoğraflarını gördüm.
Çok güzel. Her yer beyaz ve mavi.
Evet, biz buna Cezayir Beyazı deriz.
Burası ise Montreal, çamur şehri.
Beyaz, gri ve köpek çişi sarısı.
Bu doğru değil.
Buraya geldiğimde beni ne etkiledi biliyor musun?
Her yer yeşil. Her yer ağaç dolu.
İnin oradan!
Kaç kere söyledim çocuklar?
Simon, Abdelmalek!
Hadi.
Fransızca konuş Abdelmalek!
Erkek oyunu!
Biraz vahşi.
Sert bir oyun.
Dersler nasıl gidiyor?
İyi, teşekkürler.
Teşekkürler.
- Afiyet olsun Bachir. - Teşekkürler.
Güzel gözüküyor.
Çay?
Hayır, teşekkürler.
Bakanlık izin belgenizle ilgili sizinle temasa geçebilir.
Onlara beni aramalarını söyleyin.
Bunları acil doldurabilir misiniz?
Tabii ki. Ne çok evrak işi var.
"Öğrencilerin Hakları ve Görevleri"
Bende var.
Dikte için metninizi değiştirmeniz gerekiyor. Balzac...
Tabii ki.
Bir de size...
...öğretmenlerin öğrencilerine vurmasının yasak olduğunu hatırlatmak istiyorum.
Katılıyorum.
Hafifçe vurmak, kolunu çekmek, hatta sarılmak...
Yani hiçbir şekilde temas olmayacak. Buna karşı toleransımız sıfır.
Ama ben kimseye vurmadım ki!
Boş versene.
Sizi suçlamıyorum.
Bu sadece bir hatırlatma. Herkes için.
Yüzyıllar önce kulaklarını çekerdim. Hep işe yarardı.
Yüzyıllar önce değildi.
Yirmi yıl demek istiyorsunuz.
Bazıları bunu hak ediyor. Ben de öğretmenlik yaptım...
...ama şimdi bir okul yönetiyorum.
Önemli değil Bachir.
Sırada önümde şişman bir kadın vardı.
Çok şişman. Devasa.
Sırada beklerken...
Size diktesi daha kolay olan kitaplar getirdim.
Bunu seveceksiniz.
Jack London.
Beyaz Diş. Teşekkürler.
İngilizce. İngilizce öğretmeniniz kim?
Martine Lachance.
Ne şans!
Fransızcanızı mükemmelleştirmeden size İngilizce öğretiyorlar.
Ders yerine bize Cezayir'i anlatın.
Bence fiil çekimi üzerine ders yapmak daha iyi bir fikir.
Sessiz olun lütfen. Sessizlik.
4, 3, 2...
4, 3...
Bay Lazhar!
Ben de senin yaşındayken çok burnum kanardı.
Bir kızdan hoşlanıyordum. Benimle konuştuğu an...
Sen de birine mi aşıksın?
Teşekkürler.
Hoşça kalın.
Sizi bırakmamı ister misiniz?
- Affedersiniz? - Eve bırakayım mı?
Hayır, teşekkürler. Çok naziksiniz. Hoşça kalın.
Hoşça kalın.
Tehdit edilen karınızdı.
Doğru mu?
Evet.
Kitabı çıktıktan sonra.
Sonra da ailece tehdit edildik.
Nasıl tehditlerdi?
Hainlikle suçlandık. İdam, ölüm...
Sürekli ölüm tehdidi alıyorduk.
Avukat Bey, bakıyorum da müvekkiliniz söylemesi gereken kelimeleri çalışmış.
Müvekkilim ölüm tehditleri alıyormuş. O terimi kullanmasını ben önerdim.
Tehditler gerçekti, bundan emin olabilirsiniz.
Öğretmen miydiniz?
Eşiniz öğretmenmiş.
Siz?
1994'e kadar devlet memuruydum.
Sonra da bir restoran işlettim.
Kitabı neden sorunluydu?
90'lar geride kaldı. Cezayir artık normal bir yer.
Cezayir asla tam anlamıyla normal bir yer olamaz.
Saldırılar durdu.
Geçen ay beş saldırı gerçekleşti.
İkisi başkentin dışında, üçü...
Teşekkürler. O gazete kupürleri bende de var.
Eşinizin kitabı...
...ulusal arabulucuların çalışmalarını eleştiren bir kitaptı.
Çoğu suçlu affedildi.
Radikal İslamcılar, polisler, askerler...
Cinayet işlemiş insanlar.
Bir kadının fikrini söylemesi insanları kızdırdı.
Buraya geldiğinizde...
...Québec Cumhuriyeti'nden siyasi sığınma talebiniz olmuş.
"Kanada Konfederasyonu"nun neyi temsil ettiği tam olarak anlaşılmıyor.
Çoğu insan buna katılabilir.
Ailenizin tehlikede olduğunu belirtmişsiniz ama...
...yine de tek başınıza gelmişsiniz.
Neden ailenizi terk ettiniz?
Terk etmek mi?
Onları terk etmedim.
Buraya gelmelerini sağlamak için önden geldim.
Eşimin vizesi benimkinden hemen sonra geldi.
Ama o, okulda dönemi bitirmek istedi.
O tehdit ediliyordu ama siz yine de buraya gediniz.
Hepimiz tehdit edildik.
Bu ülkeyi terk etmek için ikna edici bir neden mi?
Bu neyi değiştirir ki?
Bay Lazhar.
Bunun ikna edici bir sebep olup olmadığı neyi değiştirir?
- İkna edici bir sebep değil miydi? - Onu kastetmedi.
O öldü. Hepsi öldü.
Bunu inkar etmiyorum ama...
...bütün bina yandı.
Birçok kat yandı. Karınız hedef alınmamış olabilir.
Evet.
Birçok kat yandı.
Bakın...
Bize gerçekleri anlatın.
Eşim 25 Haziran'da sabah 5'te Cezayir'den ayrılmak üzere yola çıkacaktı.
Bir taşıma kamyonuna saklanacaktı.
Şoförü eniştem ayarladı.
Çocuklarla birlikte Tunus'a geçecekti.
O akşam bina yandı.
Biri planı öğrenmiş olmalı.
Hepsi öldü.
Karım Nourredine, Annissa...
Yanarak öldüler.
Annissa ise...
...alevlerden kaçmak için...
...üçüncü katın penceresinden...
...atladığında öldü.
Olmadı.
Şu tarafa bakın.
Şu tarafa.
Şöyle dönün.
Siz diğer tarafa.
Diğer tarafa. V harfi gibi.
Omuzlarınızı şöyle yapın.
Bu tarafa.
Düğünde gibi.
Siz de gelin Bachir.
Hayır. Hayır.
Tabii.
Yeni öğretmen de fotoğrafta olsun.
Şurada yer var.
Boşluk.
İyi bir yer demek istedim.
İyi bir boşluk.
Fransızca konuş!
Üç deyince ne diyeceğiz?
Peynir.
Bachir diyelim.
İyi fikir!
Bachir diyeceğiz.
Tamam.
3, 2, 1...
Balıklarına kağıt şeritleri yapıştıracak olanlar...
...çok fazla uhu kullanmak, çok az uhu kullanmak kadar kötüdür.
Şeridi parmaklarınızın arasında sıkıştırın.
Fazla uhuyu alın ki...
...her yere damlamasın.
Küçük bir problem var Simon.
Şeritleri uhuladığında... Benim balığıma bak.
Grafiti sosyal, politik ya da ırkçı içerikli olabilir.
Ya da reklam ve dekorasyon için kullanılabilir.
Şimdilerde ilk katlara...
...demirlikler yaparak...
...vandalizmi önlemeye çalışıyorlar.
Yani...
Okulda şiddet...
...sadece kavga ve...
...diğer şeylerden ibaret değil.
Çalmak vandalizmle aynı şey mi?
Hayır, çalmanın yıkıcı sonuçları yok. Şiddet içermiyor.
Konuşmadan önce biraz düşün Vic.
Yeter.
Konunu savunma biçimin ve fotoğrafların güzeldi.
Ama Fransızcana dikkat et.
Okulum güzel.
Simon!
Kes şunu!
Ben seni dinledim. Şimdi dinleme sırası sende.
Devam et, Alice.
Okulum güzel.
Belki en güzel okul değil ama...
...benim okulum.
Buraya gelmeye başladığımda...
...annem okulun ne kadar güzel olduğunu söyleyip dururdu.
Bana göre okul o zamanlar idare ederdi.
Ama altı yıl sonra ben de okulumun güzel olduğunu düşünüyorum.
Çünkü benim.
Futbol ve basketbol oynamak için büyük bir bahçesi var.
Aileler sabahları çocuklarını okula bırakıyor.
Bize bakıyorlar.
Bitlenip bitlenmediğimizi kontrol ediyorlar.
Dişlerimizin durumuna bakıyorlar.
Agresif ya da...
...hiperaktif olup olmadığımızı gözlemliyorlar.
Bu güzel okul aynı zamanda Martine Lachance'in kendini astığı yer.
Bir Çarşamba akşamı, mavi eşarbıyla kendini büyük bir boruya...
...astığı yer.
Annem o sırada Miami'deydi çünkü o bir pilot.
Hemen geri gelmesini çok istemiştim çünkü...
...çok zor bir zaman geçirmiştim.
Martine hayatından sıkılmış olmalı.
Son yaptığı şey...
...düşmesi için sandalyesini tekmelemek olmuş.
Bazen acaba bize şiddet dolu bir mesaj mı yollamak istedi diye düşünüyorum.
Yaramazlık yaptığımızda ceza alıyoruz.
Ama Martine Lachance'a bir ceza veremeyiz.
Çünkü o öldü.
Martine'in yolladığı mesajın şiddet içerip içermediğini bilemeyiz.
Bazı şeyleri karıştırmamalıyız.
Okullarda şiddet olmamalı.
Şiddet cezalandırılır.
Martine Lachance'a ceza veremeyiz.
Çünkü o öldü.
Sizce de çok olgun değil mi?
Nasıl tepki gösterdiler?
Sessizlik oldu.
Bundan rahatsız oldular sanırım.
Ama bence onlar için iyi oldu.
Bu yazıyı bütün okula dağıtmak için izin istiyorum.
Neden?
Bu yazı, ölümle ilgili konuşup...
...iletişim kurma isteğini gösteriyor.
Olmaz.
Nedenini sorabilir miyim?
Bence bu yazı şiddet içeriyor.
Teması şiddet ve...
Öyle olsa da.
Hayat şiddet dolu, yazı değil.
Yazı sadece ölümle ilgili değil.
Bu metin Martine'in anısına saygı göstermiyor.
O kendini sınıfta asarak öğrencilerine saygı gösterdi mi?
Lütfen Bachir!
Özür dilerim.
Bırakın da psikolog işin yapsın. Bana karşı gelmenizi istemiyorum.
Tamam. Sadece bir fikirdi.
Sınıf iyiye gidiyor, notlar güzel.
Derste neler işlediğinizi düşünürsek bu bir mucize.
Dalgalanma istemiyorum, tamam mı?
Alice L'Écuyer, söylemek istediğin bir şey mi var?
Varsa yüzüme söyle.
Senin söyleyecek bir şeyin var mı?
Ben sana ne yaptım ki?
Bana yaptığın şey değil, Martine'e yaptığın şey önemli.
Ne?
Herkese söylediğin şey.
Hiçbir şey bildiğin yok. Çok salaksın.
O zaman git başımdan.
Başıboş bir köpek gibi beni takip etmeyi bırak.
Her zaman başkalarıyla yarışıyor, hiçbir zaman tatmin olmuyor.
Ama çok akıllı.
Öğrencinizin gözü parladığında konuyu anladıklarını bilirsiniz.
Tabii ki bazı garip...
Marie-Frédérique bazen...
...kendinden fazla emin davranabiliyor.
Hep haklı.
- Mesela? - Kuralları hatırlatmayı seviyor.
Siz yenisiniz. Okulu sizden daha iyi biliyor.
Öğrenciler, öğretmenlerinin davranışlarını...
...yargılayacak pozisyonda değillerdir.
Çok iyi bir öğrenci.
Ama...
...bazen davranışlarını fazla dik kafalı buluyorum.
Dik kafalı mı?
Bay Lazhar, yani kızımız daha küçük olduğu için...
...bir çocuk gibi mi davranmalı?
Öyle de denebilir.
Tamam.
Bence kızımız öğretmenin ölümü...
...sizin gelişiniz ve uyguladığınız farklı metotlarla...
...başa çıkmaya çalışıyor.
- O çok güçlü. - Kesinlikle.
Dik kafalı değil.
Bu sizin için de zor olmalı.
Buradan olmadığınız için bazı ince ayrıntılar gözünüzden kaçıyor olabilir.
Ama öyle olsa da...
...kızımıza öğretmenlik yapmanızı tercih ederiz.
Onu büyütmeye çalışmanızı değil.
Çocuklar büyük bir aşama kaydettiler.
Şu an çok daha iyi durumdalar.
Yakında görüşmelerimizi sonlandırabiliriz.
Birkaç haftaya iyileşecekler mi? Harika!
Onlar hasta değil.
Sınıf hastaneye benzese de.
Biraz renklendirseniz...
...koşuyor, koşuyoruz...
...koşuyorsunuz, koşuyorlar.
Çok güzel Victor. Bir sonrakini kim yapmak ister?
Bay Bashir.
Gönüllü olur musunuz Bay Lazhar?
Evet. Evet.
Victor'un çekmesi fiili çok güzel.
İngilizcemi beğendiniz mi?
Haftaya Arapça dersi var.
İngilizce konuşun Bay Lazhar.
Nazik olun çocuklar.
Teşekkürler, Bayan Cloud.
- Bu hikâyeyi neden sevdiğini anladım. - Nedenmiş?
Kurt birilerinin onu evcilleştirmesine izin veriyor ama...
...vahşi ve bağımsız kalmayı başarıyor.
Kurt en sevdiğim hayvan.
Al.
Bu yetişkinler için ama sen de yetişkin sayılırsın.
Teşekkürler.
Boris, çıkıp biraz hava al.
Çok kolay. Paltonu giy.
Gözlerini aç, burun deliklerini aç.
Nefes al, koş, oyun oyna.
Yapabiliyorsan uç.
Bunları yaparsan migrenin de uçup gittiğini göreceksin.
Geri geldiğinde...
...beni hala sağ olarak burada kalem açıp...
...sessizce otururken bulabilirsin.
Tamam.
CEZAYİR
- Sir Stanley, kötü haberlerim var! - Ne oldu?
Melanir, "Sör" Stanley diyeceksin.
İngiliz adı, doğru söyle.
Ve biraz daha canlı olmaya çalış.
Devam edin.
Pusulamızı kaybettik.
Atalarımız gibi yapacağız.
Rüzgar gülünü doğuya yönelteceğiz.
Livingstone'ın elinde olmayan şeyleri düşünsenize.
Okyanuslar arası telegraf.
Süveyş Kanalı.
Napoleon'un karısı Eugeine olarak...
...162 kilometrelik Süveyş Kanalı'nı açıyorum.
Livingston'a ne söyleyeceksiniz?
"Merhaba" diyeceğim sanırım.
Özür dilerim. Beni bağışlayın.
Çok güzel.
Durmayın!
Oyun nasıldı?
Güzel. Çocuklar eğleniyorlar.
Siz nasıl buldunuz?
Beğendim. Eğlenceli, samimi.
Samimi. Gerçekten mi?
Yani...
...bilgi dolu, neşeli...
...sömürgecilik dönemine...
...romantik bir yaklaşımı var.
Belçika'nın Kongo'yu istilası, talan...
...organların kesilmesi gibi şeyleri anlatmalıydım, doğru.
Sizi kızdırdım.
Hayır. Boş iltifatlardan çok daha iyidir.
Martine'in ölümünden beri buraya girmemiştim.
Birinin kendini neden öldürmek istediğini anlamak zor.
Ama bunu neden sınıfta yaptığını anlamak imkansız.
Partiye gidelim mi?
Bachir!
Harika gözüküyorlar. Nedir bunlar?
Bunlar makrout el louz, bunlar da çörek.
Çörek. Teşekkürler!
Dans edelim Bay Lazar.
Herkes ne düşünür?
En çok beni sevdiğinizi herkes biliyor.
Dans etmeyi bilmiyorum.
Yalancı.
Ne?
Claire'le dans etmelisin.
Sen et.
Bunlar mısır gevreği kareleri.
Mısır gevreği karesi mi?
Ben yaptım. İsterseniz tarifini veririm.
Tabii.
Baklavaya benziyor ama Quebec tarzı.
İlginç.
Ver onu bana pislik! Geri ver!
Ver dedim!
Ne oluyor?
O başlattı.
Neyiniz var sizin? Partiyi mahvetmeye mi çalışıyorsunuz?
Salak.
Delirdiniz mi siz?
Dur bakalım genç adam.
Derdiniz nedir?
Yaptığın şey güzel mi?
Ver onu bana! Ver!
Otur şuraya.
Victor nerede?
Revirde. Ama önemli bir şeyi yok.
Emma fotoğrafı gördü. Allak bullak oldu.
Victor'un suçu!
Neden böyle bir şey yaptın? Çerçeveletecek miydin?
Bu çocuk normal değil!
Sınıfta kendini asmak normal mi?
Pardon? Ne dediniz?
Fotoğraf makinesine el koymalıydık. Eğer...
Audrey, hemşireye Victor'un durumunu sorar mısın?
İyiyse buraya getir lütfen.
Harika.
Simon, fotoğrafla ilgili söylemek istediğin bir şey var mı?
Bachir, bizi yalnız bırakabilir misiniz lütfen?
Sen fotoğrafı gördün mü?
Görmeme gerek yok.
Martine'i aklımdan çıkaramıyorum.
Ölenler aklımızda kalır, onları sevdiğimiz için.
Ve onlar da bizi sevdikleri için.
Annen burada yok mu?
Nerede bilmiyorum. Chicago, Miami...
Seni kim alacak?
Bakıcım.
Hoşça kalın.
Güle güle.
Yıl sonu gezileriniz için Pazartesi'ye kadar bütçe hazırlamanız gerekiyor.
Bachir, siz ne yapmaya karar verdiniz?
Bachir?
Evet?
Yıl sonu gezileriniz?
Moliere'in "Hastalık Hastası" oyununu izleyeceğiz.
Çocuklar çok mutlu olmalılar.
Bazı aileler Victor'a vurduğu için...
...Simon'ın uzaklaştırılmasını istiyorlar.
Çocuklar birlikte oynamaya devam ediyorlar.
Bu konu aileleri ilgilendirmez.
Tabii ki ilgilendirir.
Simon gitgide daha da saldırgan oluyor.
Bana kalsa onu okuldan atardım.
Aileler çok endişeliler.
Bu son olay için ceza verebiliriz ama...
...Simon'un fotoğrafı daha derin problemlere işaret ediyor.
Ne ima ediyorsunuz?
Hiçbir şey. Çocukların ve okulun yaşadığı üzüntüden söz ediyorum.
Fotoğraf dışında...
...Simon ne yaptı?
Çok saldırgan.
Kulağında düdük çaldığınız zaman.
Martine'e çok kötü davrandı.
Fotoğrafı mı kastediyorsunuz?
Lütfen bu konuyu tekrar açmayalım.
Neyi açmayalım?
Martine Simon'a ders veriyordu.
Bir keresinde Simon evde sorun yaşamış.
Martine de ona sarılmış.
O da Martine'i şiddetli bir şekilde itmiş.
Sonrada öğretmeninin kendisini...
...'öptüğüne' dair şikayette bulundu.
- Öpmüş müydü? - Hayır.
Öptüğünü iddia etti.
Ama sarılmıştı.
Herkese karşı böyleydi. Sevecendi.
Yanlış bir şey yapmadı.
Ama küçük bir hata yaptı.
Cesaret vermek için çocuğun arkasına vurursun, yanlış bir şey olur.
Çocuğum yaz kampından ikinci derece yanıkla dönmüştü.
Gaston, lütfen!
Çünkü öğretmeninin ona güneş kremi sürmesine izin yok.
Bugünlerde çocuklarla çalışmak radyoaktif atıklarla çalışmak gibi.
Dokunursan yanarsın!
- Abartıyorsun! - Öyle mi?
Dokunmadan, çocuklara atletizm barının üstünde durmayı öğrettiğinizi düşünün.
- İmkansız bir şey! - Teşekkürler Gaston.
Ben de bu durumda düdüğümü çalıp...
...onlara salak gibi tur attırtıyorum...
...ve onlar da beni salak gibi görüyorlar.
Martine rahatlatmak için çocuğa sarıldı.
Ve yandı. Bunu da kaldıramadı.
Evet ama sen olanlara başka anlamlar yüklüyorsun.
Simon'a yardım edebiliriz ya da onu başkalarının eline terk edebiliriz.
Ona hâlâ ulaşabiliriz.
Bir hafta uzaklaştırma öneriyorum ve bir uzmanla görüşmesini sağlayacağım.
Başka bir uzman daha yani!
Martine'in kendini asmış resmini mi çektin?
Normal değilim, bilmiyor musun?
Üzgün olan tek kişi sen değilsin.
Ama ona senin kadar kaba davranan kimse yoktu.
Onun eşyaları. Masasındakiler.
Eşini aradık. Gelmedi.
Atmayı düşünüyordum.
Ama bazıları işe yarayabilir.
"Onlara her hafta yeni bir fabl okuyabilmen için."
"Pierre."
Pierre, eşi. Gelmedi.
Siz değilseniz, kardeşiniz.
Kardeşim yok.
Bir yakınınız o zaman!
Beni fena halde kızdırıyorsunuz.
Siz, çobanlarınız ve köpekleriniz.
Bana söylenen, intikam almam gerektiği.
Bu yüzden, ormanın derinliklerinde...
...kurt kuzuyu öldürdü ve yedi...
...yakarışlarına kulak vermeden.
Çok dokunaklı, Bayan Marie-Frédérique Caron-McCarthy!
Bu fabl bize ne öğretiyor?
Kuzuya haksızlık.
Haksızlık mı? İlginç. Neden?
Kuzunun suçu yok.
Fablın nasıl başladığını hatırlayın.
"Elinizden gelirse doğruyu bulabilirsiniz. Bu apaçık ortadadır."
Katılıyor musun?
Katılıp katılmamamız ne fark eder?
Kurt hatalı bile olsa, kavgayı kazanıyor.
Sizin gibi.
Nasıl yani?
Haksız da olsa, öğretmen her zaman haklı çıkmanın yolunu bulur.
Daha iyi anlamak için, haksızlık konulu...
...bir fabl yazın.
Daha adil olması için...
...ben de bir tane yazacağım ve siz hatalarımı düzelteceksiniz.
Öğretmeninizin haksızlığından kaçın bakalım.
İyi günler!
- Bachir. - Merhaba.
Ses borulardan geliyor sandım.
Borular kapı çalabiliyor mu? Harika.
- Nasılsınız? - İyiyim, teşekkürler.
- Ya siz Bayan Martel? - İyiyim, teşekkürler.
Bana Claire diyebilirsiniz.
Tamam.
Paltonu alayım.
Teşekkürler.
Bademli tatlı getirdim.
Teşekkürler.
Ne içersin?
- Kırmızı şarap? - Hemen.
Bayan Dumas gelmedi mi?
Hayır, gelemedi.
Mutfakta çok az işim var.
Etnik müzik mi dinliyorsun?
Hayır iPod'um shuffle'da.
- Shuffle mı? - Evet.
Anladım, shuffle!
- Anlamını bilmiyorsun değil mi? - Hayır.
Rastgele çalıyor demek.
Yani müziği iPod seçiyor.
MP3 player gibi.
Etnik atıştırmalık?
Teşekkürler, daha sonra.
Sadece tiyatro dersi vermiyorsunuz değil mi?
Tiyatro, fiil çekimi...
...kelime bilgisi, dikte...
...kompozisyon.
Üzgünüm...
...ben yapamam.
Ne diyeceğimi bilemiyorum.
Sadece akşam yemeği. Erteleyebiliriz istersen.
Ben ders programından söz ediyordum.
Özür dilerim!
Benim hatam. Okulla ilgili biraz kaygılıyım.
Çocuklar için üzülüyorum.
Bazen onları rüyamda büyümüş...
...ama hala çocuk gibi konuşan öğrenciler olarak görüyorum.
Ve bu benim suçum...
...çünkü hayatlarına biraz renk katmayı unuttum...
...ya da sınıfa Afrika menekşesi koymayı.
Onları bu konuda yüz üstü bıraktığım için suçluluk duyuyorum.
Ulaşamadığımız çocukları bile yüz üstü bırakmış sayılmayız.
Martine Lachance'ı iyi tanır mıydınız?
Oldukça iyi, evet.
Simon'la intiharı arasında bir ilişki olduğunu düşünüyor musunuz?
Martine uzun zamandır pek iyi durumda değildi.
Sinir nöbetleri geçiriyordu.
Ama intihar...
- Konuyu değiştirebilir miyiz? - Ne konuşalım?
Cezayir'den terörizm yüzünden mi ayrıldın?
Öyle denebilir.
Ne zaman?
Birkaç yıl önce.
- Savaş sırasında eğitim verdin mi? - Hayır.
Aslında, evet.
Evet.
Sınıfta bunu tartıştınız mı?
- Nasıl yani? - Terörizm, kurbanlar?
Ölümü mü kast ediyorsunuz Claire?
- İsmimi kullandın. - Evet.
Geri dönüşü yok.
Garip olurdu zaten.
Biraz daha şarap?
Kesinlikle.
Orada hava ısınıyor mu?
Tanrım!
Hayır. Yemekte misafirim var.
Hayır, iş arkadaşım.
Erkek.
Cezayir.
Arabistan buraya 4.000 km uzaklıkta.
Seni yarın ararım anne.
Tamam, hoşça kal.
Annem Chibougamau'da yaşıyor.
Ben de göçmenim.
Afrika'ya gitmek için evden ayrıldım.
Montreal'den önce, Dakar, Bamako...
...Ouagadougou'ya gittim.
Bunları çocuklara anlattınız mı?
Evet.
Siz de çocuklarla paylaşmalısınız.
Neyi?
Hikayenizi, nereli olduğunuzu.
Hayır.
- Kendi kültürünüzü? - Müfredatta bu yok.
Ama sürgün, başka türlü bir yolculuk.
Olmaz, Claire.
Birçok göçmen için, bu yasal evraklarının olmadığı...
...yerinden yurdundan edilmiş, yabancı bir kültüre giden bir yolculuk.
Evet.
Neden bilmiyorum ama menekşe ölüyor.
Belki de cama fazla yakındır.
Onunla konuşmalısın.
- Ne konuşayım? - Ne olursa.
Kendinden söz et, Bachir.
Sıkıntıdan içi geçer.
Böyle düşünmen çok üzücü.
Hadi çocuklar.
Gezinirken... gezinirken...
i- r-k-e-n...
- Fiil hangi zamanda? - Bitmemiş.
...güneşte...
g- ü-n-e-ş-t-e.
Larva nedir bilen var mı?
Boris.
Gelecekte kelebek olacak olan böcek.
Koza gibi.
Çok güzel.
Başka kelime?
Kendini atmak.
Balzac'tan mı bu?
Hayır, gazeteden.
Gazete yazılarını mı düzelteceğiz?
Camdan atmak anlamına geliyor.
Kaldır gazeteyi.
Dedem kendini camdan attı.
Uzun zaman önce Şili'de. Ordu onu hapse atmış.
İşkence görmüş.
Serbest bırakıldıktan ya da kaçtıktan sonra, kendini öldürdü.
Bu konuyu kimseyle konuştun mu?
Annemle.
Martine intihar ettiğinde, biz...
Aynı şey değil!
Aynı demedim zaten.
Dedemin nedenini biliyoruz. İşkence.
Martine'in durumunda ise nedeni bilmiyoruz.
Evinde bu konu hakkında konuşan başka biri var mı içinizde?
Neden intihar hakkında konuşuyoruz? Siz psikolog değilsiniz ki.
Annenle baban gibi konuştun.
Bu konuda konuşmak isteyen varsa, konuşabilir.
Bir şey mi söylemek istiyorsun?
Herkes bizim travma geçirdiğimizi düşünüyor. Ama asıl yetişkinler geçirdi.
Başka?
Simon konuşmak istiyor.
Deli misin sen?
Neden elini kaldırdın?
Kaldırmadım. Kendin bir şey söylemek istiyorsan, söyle.
Yazdığım kompozisyonda fikrimi söyledim ben.
Hadi, çıkar ağzındaki baklayı.
- Simon. - Benim suçum olduğunu söyle!
Bunu söyleyen sensin, ben değilim.
Saygılı olun.
- Pis korkak! - Alice!
Onun ne düşündüğünü söyleyeyim. Bunun benim hatam olduğunu düşünüyor.
Çünkü Bayan Lachance'ı şikayet ettim.
Bana annemmiş gibi davranmasını istemedim.
Sen de bizim gibi Martine'i seviyordun.
Sana ayrıcalıklı davranırdı, ödevlerine yardım ederdi.
Ben istemeden bana fotoğraf makinesi verdi.
Öpücük de istemedim!
Yalancı!
Ağladığın için sarıldı sana.
Ağladığımı söyledin işte. Mutlu musun şimdi?
Sen asla ağlamazsın. Sen mükemmelsin, güçlüsün.
Doğru, beni öpmedi.
Ama bana sarıldı ve bu hoşuma gitmedi.
Benim suçum değil.
Olanlar benim suçum değil. Öyle değil mi?
Senin suçun değil.
Martine kendini pek iyi hissetmiyordu.
Perşembe günleri sütü benim getirdiğimi biliyordu.
Onu o halde göreceğimi biliyordu.
Martine'in ölümüne anlam vermeye çalışma.
Bir anlamı yok.
Sınıf ev gibidir.
Arkadaşlık...
...çalışma...
...nezaket...
...evet nezaket...
...kavramlarını barındırır.
Hayat dolu bir yerdir.
Hayatını adadığın yerdir.
Bütün ömrünü verdiğin yerdir.
Umutsuzluğunu tüm okula bulaştıracağın bir yer değildir.
Cezayir polisinin, yangının kaza olmadığı...
...ailenize karşı yapılan bir saldırı olduğu konusundaki raporu...
...kurul tarafından kabul edildi.
Bu durumda, şimdi okuyacaklarımı ilan ediyorum.
Sığınma talebinde bulunana...
...kurul tarafından sığınma hakkı verilmiştir.
Kendisinin hayatının tehlikede olduğu...
...verilen kanıtlar sonucu kurul tarafından kabul edilmiştir.
Aynı zamanda korumaya ihtiyacı vardır.
Ve onu Cezayir'e geri yollamak...
...hayatını tehlikeye atmak anlamına gelecektir.
Alışılagelmişin dışında muamele görebilir ya da...
...zalim cezalandırmalara maruz kalabilir.
Geri yollanırsa...
...işkence görebileceği gerçeği göz önüne alınmıştır.
Sandalyeni tamir ettim.
Teşekkürler.
Bachir!
Annemle tanışın.
Merhaba. Memnun oldum.
Ben de. Sizinle ilgili çok şey duydum.
Kurallara göre bu yasak ama...
...Alice benim en sevdiğim öğrencim.
- Öpücük? - Görüşürüz.
İyi günler.
Size teşekkür etmek istiyorum.
Çok zor şeyler yaşandı ve ben...
...sık sık uzaklara gitmek zorunda kaldım.
Çok olgun davrandı.
Ona çok destek oldunuz. Siz...
...güçlü davrandınız.
Teşekkür ederim.
Ben çok teşekkür ederim.
- İyi günler. - Çok teşekkür ederim.
Martine konusunu deşmeniz şart mıydı?
Ne? Konuyu çocuklar açtılar.
Bachir, oyun oynamayın.
Sürekli bu konuyu açıyorsunuz.
Alice'in kompozisyonunu Simon'un ailesine gönderdiniz.
Ailesi ortalarda yok ve çocuğun onlara ihtiyacı var.
Yeter, Bachir!
Sürekli oturma izniniz yok.
Demek biliyorsunuz.
Siz göçmensiniz.
Bugüne kadar hasır altı mı ettiniz bunu?
Öğrendiğimde önemsememeye karar verdim.
Dersler iyi gidiyordu.
Şimdi ne değişti?
Şimdi işler değişti.
Marie-Fred'in ailesi başımın etini yiyor. Sizi araştıracaklardır.
Simon'un ailesi aradı.
Bunları görmezden gelemem. Yönetim kurulu ensemde.
Cezayir'de ne iş yapıyordunuz?
Restoran işletiyordum.
Lanet olsun!
Hangimiz daha salağız bilemiyorum.
Onları terk etmeyeceğim. Dönem neredeyse bitiyor.
Audry sınıfta. Yerinize birine buldum.
Yapabileceğiniz bir şeyler olmalı.
Elimden geleni fazlasıyla yaptım.
En azından dönemi bitirmeme izin verecekler.
Siz mi?
Çok üzgünüm.
Arada çantanızı alın. Gerisini biz yollarız.
Çocukların önünde bir şey olmasını istemiyorum. Anlaşıldı mı?
Bugün derse girmeme izin verin.
Gitmem gerektiğini söyleyeceğim.
Vedalaşmadan gidemem.
Martine vedalaşmadan gitti.
Boris?
Sözlük kullandığın için artı puan aldın.
Victor, sözlüğe bakman ne güzel.
Şimdi isterseniz benim yazdığım fablı düzeltelim.
Tamam!
Ben okuyacağım. Hata gördüğünüz yerde beni durdurun.
- Hazır mısınız? - Evet.
Ağaç ve Koza.
Yazan: Bachir Lazar.
Haksız bir ölümün arkasından söylenecek bir şey yoktur.
Hem de hiç bir şey.
Ne dense boştur çünkü.
Zeytin ağacının dalında...
...zümrüt rengi bir koza asılı.
Yarın kozası çıkıp bir kelebek olacak.
Kozasından olmalı.
Ağaç, kozanın büyümesinden mutluydu...
...ama içten içe, onun bir kaç yıl dah kendisiyle kalmasını istiyordu.
Daha. D-a-h-a.
"Beni hatırladığı sürece gidebilir" dedi.
Ağaç onu rüzgarlardan korumuş...
...karıncalardan kurtarmıştı.
Ama ertesi gün düşmanlarıyla karşılaşmak...
...ve avayla baş etmek için gitmesi gerekiyordu.
Hava. H-a-v-a.
O gece...
...ormanda yangın çıktı...
...ve koza kelebek olamadı.
Şafak söktüğünde, soğumuş küller arasında...
...ağaç dimdik ayaktaydı...
...ama kalbi yanmıştı.
Alevler onu yaralamıştı, kederi yaralanmıştı.
Kederden yaralanmıştı.
O günden beri...
...ağacın üzerine ne zaman bir kuş konsa...
...ağaç ona hiç uyanamayan kozanın hikayesini anlatır.
Kozayı, kanatlarını açmış...
...mavi gökyüzüne doğru çırparken...
...meyve özlerinden ve özgürlükten...
...sarhoş bir halde tasvir eder.